วันพุธที่ 11 สิงหาคม พ.ศ. 2564
UddC จับมือ สสส. ภาคีเครือข่าย ฟื้นกรุงเทพฯ-นครสวรรค์ เพิ่มคุณภาพชีวิตขับเคลื่อนเศรษฐกิจสร้างรายได้ สร้างพื้นที่สุขภาวะ การมีส่วนร่วม สู่การพัฒนาที่ยั่งยืน ผลักดันข้อเสนอเดินหน้าสู่เมืองแห่งการเรียนรู้
ผศ.ดร.นิรมล เสรีสกุล ผู้อำนวยการศูนย์ออกแบบและพัฒนาเมือง (UddC-CEUS) กล่าวว่า UddC ภายใต้ศูนย์เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านยุทธศาสตร์เมือง จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ร่วมกับสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) บริษัทป่าสาละ The Urbanis และองค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย (Thai PBS) จัดการนำเสนอสาธารณะ ฟื้นเมืองบนฐานความรู้ (Knowledge-based City Development) ผ่านระบบออนไลน์ เพื่อนำเสนอผลการศึกษาโครงการเมืองกับบทบาทและศักยภาพในการขับเคลื่อนนโยบายเมืองแห่งการเรียนรู้ กรณีศึกษากรุงเทพมหานคร และเทศบาลนครนครสวรรค์ ซึ่งจุดเริ่มต้นโครงการฯ ได้รับการสนับสนุนจากกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เพื่อศึกษาว่า เมืองแบบไหนสามารถขับเคลื่อนการใช้ความรู้จากชุมชนในการพัฒนาเมืองได้ รวมถึงการพื้นฟูสร้างคุณภาพชีวิตและสุขภาวะ ดำเนินการ 4 ด้าน คือ
1.ขับเคลื่อนเศรษฐกิจในพื้นที่ คนมีงานทำ มีรายได้ 2.สนองต่อการเรียนรู้ของมนุษย์ 3.สร้างพื้นที่สุขภาวะ 4.การมีส่วนร่วม และความเป็นพลเมือง ซึ่งเมืองแห่งการเรียนรู้ คือ เมืองที่มีการใช้ทรัพยากรในทุกภาคส่วนอย่างมีประสิทธิภาพเพื่อสนับสนุนให้เกิดการการเรียนรู้สำหรับประชาชนทุกคนและทุกระดับ ถือเป็นกระแสการพัฒนาเมืองที่นำไปสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs)
ผศ.ดร.นิรมล กล่าวว่า ในปีแรกได้เลือกศึกษาตัวแทนเมืองที่มีความแตกต่างหลากหลาย ได้แก่ กรุงเทพฯ ศูนย์กลางของเมืองหลวงที่มีทุกอย่างครบครัน และจังหวัดนครสวรรค์ ที่มีชุมชนขนาดเล็ก และคนรุ่นใหม่หลั่งไหลมาสู่เมืองหลัก คือ กรุงเทพฯ ผลการดำเนินงานได้รวบรวมข้อมูลความรู้จากพื้นที่จริง รวมถึงข้อมูลในอินเทอร์เน็ตเพื่อนำไปสู่การแก้ปัญหา และเกิดข้อเสนอเชิงนโยบาย คือ 1.การสร้างเครือข่ายแกนนำที่ขับเคลื่อนเชิงประเด็นด้านความรู้ของเมือง 2.มีการจัดการความรู้ นำองค์ความรู้มาสู่การแก้ไขปัญหา ผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์ และออฟไลน์ 3.การสร้างตัวบุคลากรใหม่ๆ เพื่อทำงานเชิงพื้นที่ ในการจัดเก็บ ส่งต่อ หรือเผยแพร่ หลังจากนี้จะนำข้อเสนอเชิงนโยบายไปสู่การปฏิบัติ ซึ่งเป็นแผนระยะยาว เช่น เสนอโครงการไปยังท้องถิ่นเพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจเมืองปากน้ำโพ โดยปรับเปลี่ยนพื้นที่โรงพยาบาลเดิมเพิ่มพื้นที่สาธารณะ
สำหรับการดำเนินโครงการปีแรกประกอบด้วย ผศ.คมกริช ธนะเพทย์ ประธานหลักสูตรสถาปัตยกรรมผังเมือง คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ดร.สฤณี อาชวานันทกุล กรรมการผู้จัดการ บริษัท ป่าสาละ จำกัด และ ผศ.ดร.อรรถพล อนันตวรสกุล คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์ฯร่วมเป็นคณะนักวิจัยหลัก
ดร.นพ.ไพโรจน์ เสาน่วม ผู้ช่วยผู้จัดการ สสส.กล่าวว่า สสส. สนับสนุนกระบวนการศึกษาและกระบวนการมีส่วนร่วมที่เกี่ยวกับการพัฒนาเมืองสุขภาวะ ด้วยการส่งเสริมกิจกรรมทางกายเพื่อรองรับความเป็นเมือง (Urbanization) สร้างต้นแบบพื้นที่สุขภาวะที่เอื้อต่อการมีกิจกรรมทางกาย ทำให้เกิดนโยบายสาธารณะระดับท้องถิ่นหรือระดับชาติ รวมถึงผลักดันนโยบายเมืองแห่งการเรียนรู้ (Learning City) และแนวคิดการพัฒนาบนฐานความรู้ (knowledge based development) ผ่านการร่วมเรียนรู้ ฟื้นกรุงเทพฯ บนฐานความรู้” และ ฟื้นนครสวรรค์บนฐานความรู้” เพื่อตอบโจทย์ในการเพิ่มปัจจัยแวดล้อม/พื้นที่สุขภาวะ ซึ่งเกี่ยวข้องกับหลายหน่วยงาน เช่น การผังเมือง ระบบขนส่งสาธารณะ เพื่อให้เกิดการใช้ประโยชน์พื้นที่ ทั้งในพื้นที่สาธารณะ พื้นที่เอกชน รวมไปถึงสถานที่ทางธรรมชาติ ที่ได้รับการออกแบบ หรือจัดการเพื่อพัฒนาปัจจัยแวดล้อมให้เอื้อต่อกิจกรรมทางกายและสุขภาวะอย่างเท่าเทียม
ด้าน รศ.ดร.ปุ่น เที่ยงบูรณธรรม รองผู้อำนวยการหน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.) กล่าวว่า โครงการเมืองกับบทบาทและศักยภาพในการขับเคลื่อนนโยบายเมืองแห่งการเรียนรู้ เป็นแผนงานสำคัญของ บพท. ประจำปี 2563 ด้านพื้นที่นวัตกรรมทางการศึกษา ซึ่งสอดคล้องกับเป้าหมายสำคัญทั้งในระดับประเทศและในระดับโลก อาทิ แผนแม่บทยุทธศาสตร์ชาติ ด้านการพัฒนาคนตลอดช่วงชีวิต นอกจากนี้ ยังสอดคล้องกับนวัตกรรมการจัดการเรียนรู้ใหม่ของโลกอย่างโครงการเมืองแห่งการเรียนรู้ โดยองค์การยูเนสโก ที่มุ่งเน้นการสร้างกลยุทธ์การเรียนรู้ตลอดชีวิตผ่านการสร้างพื้นที่การเรียนรู้ระดับเมือง ผ่านกลไกการพัฒนาเมืองที่สำคัญได้แก่ เทศบาลหรือหน่วยงานท้องถิ่นที่บริหารจัดการเมือง มีเป้าหมายเพื่อสร้างพื้นที่แห่งการเรียนรู้ตลอดชีวิตของประชากรในเมือง เพื่อนำไปสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตของคนในเมือง
